thang may mitsubishi lien doanh dao tao lai xe day lai xe hoc lai xe thi bang lai xe bao cao su dầu cắt gọt in băng rôn thu mua phe lieu thu mua phe lieu gia cao công ty thám tử uy tín nhất ho ca koi ho ca koi ngoai troi Cach mua the Mobifone Hướng dẫn mua thẻ zing du an green town
Bản dịch Minh Sử và Thù vực chu tư lục. - Page 2
Trang 2/2 đầuđầu 12
kết quả từ 11 tới 11 trên 11

Ðề tài: Bản dịch Minh Sử và Thù vực chu tư lục.

  1. #11
    Tham gia ngày
    14-08-2013
    Bài gởi
    838
    Thanks
    11
    Thanked 281 Times in 171 Posts

    Default

    Thù vực chu tư lục - Nam Man - An Nam (Minh - Nghiêm Tòng Giản soạn)


    時大軍既出,而剿撫二議未決。戶部 郎唐冑疏言事體至重,決不可徵。其 曰:「今日安南之事,若欲致彼之修 貢,其事甚易。非惟兵不必出,雖勘 亦不須遣。若欲伐而乘於不貢,則關 頗大。非獨此役未可輕舉,雖有甚於 此役者,亦未可舉也。臣請以七不可 為陛下陳之:星辰莫大於三垣列宿, 皆麗於中土,而外則皆次舍之餘。山 川莫大於五嶽四瀆,然皆會於中土, 外則皆支委之末。是華夷乃天地間大 限,故安南雖不庭,祖訓乃陛下所當 遵守。其不可伐一也。至太宗皇帝所 奮討黎季▉者,以其弒主殺使之惡大 然兵已壓境,猶遣行人朱勸許其金身 贖罪退師,及其不悛然後討。既克, 為陳氏求後,無所得,不得已始郡縣 。反側不寧,終永樂之世。仁宗皇帝 每以為恨。宣廟言於朝曰:『皇考追 此事,往往形諸慨歎。朕聞之屢矣。 遂將已成之郡縣一並棄之。其遵聖祖 之訓,真如執玉捧盈,陛下所當率循 。此不可伐二也。若以為治統華夏, 亂之臣不可以不問。則王者不治夷狄 。況自古夷狄分爭,乃中國之福,今 其時。漢當匈奴之盛,歷高祖、世親 力威之而不得。逮至元康、神爵以後 ,匈奴內亂,五單于爭立。宣帝坐受 朝,此其明驗。夫吾民赤子也,夷狄 羊也。若殃赤子以問犬羊,縱能治之 ,豈知所重者乎?此不可伐三也。若 為中國舊地,今乘其亂取之。則建武 馬援南征,深歷浪泊而還。慮交▉終 復淪夷,立銅柱為漢之極界,乃在今 西思明府境。及我朝張輔於永樂五年 之,明年簡定即復叛,竟為黎利所陷 沒。是皆取之不得者,豈但無益而已 ?其不可伐四也。若以其國不貢可惡 則洪武末安南侵我思明之地數百里, 遣行人往諭,抗辯不服,廷臣請討。 聖祖竟以蠻夷置之度外,豈但如今安 不貢而已。況貢乃彼之利,一則奉正 朔保境而威其鄰,一則兼貿易薄來而 其往。即今爭亂之時,昨尚奉表箋方 求貢,為撫按以請封。姓名未的而遏 之,是蓋欲貢而不得,非負固而不貢 以此罪之,則將何以服之乎?此不可 五也。且興師本於才力。兩廣軍門儲 積常數十萬兩,近費於田州岑▉之徵 今見在僅餘四萬兩。部議又欲廣之於 西、福建、湖廣內地。然內地自大工 之興,凡南京各省庫帑歷年所積各項 兩,盡為工部之所取。臣昨提督南贛 處軍務,監廠連年所積軍餉銀四十餘 萬兩,今亦解用無遺。此不可伐六也 然此特理勢有跡之可見者耳,又有意 之虞者:唐之南詔起於玄宗之倡徵, 前後喪師數十萬。馴至咸通,備其侵 ,戍多兵連,唐患遂起。宋神宗欲伐 取燕,而遣使者四出理財,中土騷然 。遼乘內擾,先來求地。遂失河東七 里,卒至白溝燕山之役,宋遂多事。 北虜支屬漸盛,我河套之地,哈剌慎 吉囊諸種據為已有,近又加以大同叛 之嚮導。今再分力於南,臣恐意外之 ,大不可測。此不可伐七也。伏願凡 近遣往安南之官,趁其未行,收回成 。蓋此輩武人,萬一到彼,以私而枉 非之實。致彼不服,反損天威。縱使 勘報得情,我之聲勢已張而弛,問罪 師則失信不武,兩為不便。只須該部 文或差官一人,傳命兩廣撫按選差近 邊素熟夷情一人,直抵安南,諭以今 姑容來貢之意。則彼將忻忭無地,爭 而前必矣。又王言如絲,其出如綸。 各藩聞整兵待發之令一下,人心驚動 且奸雄乘之以射利,借簡集而行差放 私,因徵斂而肆侵漁之毒。騷擾之害 ,何可勝言。則所謂先聲者,未及動 夷於徼外,而先動吾民於邦域之中矣 其該部差人齎整備兵糧各敕,亦望停 止。則不以小邦一隙而為全盛之累, 德光大,人心固結,治安永保焉。」
    Bấy giờ đại quân đã đi mà hai bên bàn đánh diệt hay vỗ về còn chưa xong. Hộ bộ thị lang là Đường Trụ dâng sớ nói việc này rất quan trọng, quyết không nên đánh, đại ý nói: "Việc nước An Nam ngày nay nếu muốn bên ấy sửa chức cống thì việc ấy rất dễ. Không chỉ là quân lính không nên phải đem đi, cũng là quan lại đi xét hỏi cũng không nên phải sai đi. Nếu muốn đánh mà lấy cớ bên ấy không cống thì gây hệ lụy rất lớn. Không chỉ là việc đánh dẹp lần này không nên làm bừa, mà còn là có nhiều việc còn hơn việc đánh dẹp ấy nữa, cũng không làm được vậy. Thần xin nêu bảy việc không nên đánh để bày cho bệ hạ rằng: Trong các ngôi sao chẳng gì lớn bằng các chòm sao Tam Viên (ba chòm Thái Vi-Tử Vi-Thiên Thị), nhưng đều dựa ở trung ương, còn ngoài thì đều là ở rìa thứ yếu. Trong các núi sông chẳng gì lớn bằng Ngũ Nhạc-Tứ Độc (năm núi lớn là Tung-Thái-Hoa-Hằng-Hành và bốn sông lớn là Hà-Hoài-Tế-Giang), nhưng đều hội ở trung ương, còn ngoài thì đều chi nhánh cuối cùng. Đấy là Hoa-Di là phân cách ở trong trời đất, do đó An Nam dẫu không chầu mà có Tổ huấn thì bệ hạ cũng nên noi theo. Đấy là một việc không nên đánh. Đến thời Thái Tông Hoàng Đế đi đánh dẹp Lê Quý Li là vì bên ấy có tội ác lớn giết vua giết sứ. Nhưng quân đã đến gần biên cảnh mà ta còn sai Hành nhân là Chu Khuyến đi nhận người vàng (thay thân) chuộc tội thì rút quân, đến khi bên ấy không sửa lỗi mới đánh. Đã thắng, liền tìm dòng dõi họ Trần không có được, bất đắc dĩ mới đặt quận huyện ở nước ấy. Rồi phản trắc không yên cho đến hết thời năm Vĩnh Lạc. Nhân Tông Hoàng Đế lấy đó làm hối hận. Tuyên Tông nói với triều đình rằng: 'Khảo hoàng (Nhân Tông) suy xét việc ấy, thường thường than thở lộ ra mặt, trẫm thường nghe thấy vậy.' Rút cuộc đem các quận huyện đã lập bỏ đi trong một chốc. Đấy là là noi theo lời răn của Thánh Tổ (Thái Tổ) như cầm ngọc bưng bát nước đầy, bệ hạ cũng nên noi theo việc ấy. Đấy là hai việc không nên đánh. Còn như việc thống trị Hoa-Hạ thì không thể không hỏi tội bầy tôi phản loạn, còn đối với người Di-Địch thì bậc đế vương không làm việc ấy. Huống chi từ xưa người Di-Địch tranh giành là điều may của Trung Quốc, nay cũng là đúng việc ấy. Ngày xưa nhà Hán ở thời người Hung Nô đang mạnh, trải qua các đời Cao Tổ từng tự dùng sức đánh mà không được, kịp đến những năm Nguyên Khang-Thần Tước về sau thì người Hung Nô nội loạn, năm vị Thiền vu tranh ngôi, Tuyên Đế cũng chỉ ngồi yên mà đợi bên ấy đến chầu, đấy là việc rõ ràng. Vả lại dân ta như con đỏ, người Di-Địch như chó dê, nếu đem con đỏ đến hỏi tội chó dê, dẫu có trị được thì há phải là việc đáng làm sao? Đấy là ba việc không nên đánh. Còn như là đất cũ của Trung Quốc thì nay nên thừa loạn mà chiếm lấy. Vậy thì ngày xưa vào những năm Kiến Võ sai Mã Viện đánh miền nam, vào sâu nơi Lãng Bạc rồi về, sợ Giao Chỉ rút cuộc chìm vào cõi người Di, bèn dựng cột đồng làm giới hạn cuối cùng của nhà Hán, là tại đất phủ Tư Minh tỉnh Quảng Tây ngày nay vậy. Kịp đến năm Vĩnh Lạc thứ năm triều ta sai Trương Phụ đánh dẹp nước ấy, năm sau thì bọn vua Giản Định lại làm phản, cuối cùng bị Lê Lợi hãm diệt. Đấy đều là lấy được nhưng không giữ được, há chỉ không có ích mà thôi sao? Đấy là bốn việc không nên đánh. Còn như là nước ấy không đến cống là đáng đánh, vậy những cuối năm Hồng Võ thì người An Nam lấn mấy trăm dặm đất phủ Tư Minh của ta, sai Hành nhân đến dụ, bên ấy nói chống không phục, triều đình bàn nghị đi đánh, nhưng Thánh Tổ ta rút cuộc để yên Man-Di ở nơi ngoài cõi, há chỉ như việc An Nam ngày nay không cống mà thôi. Huống chi đến cống là cái lợi của bên ấy, một là vâng chính sóc giữ cõi mà oai phục các nước bên cạnh, hai là thu lấy hàng hóa qua lại mà vẫy gọi người các nước đến theo. Nay vốn là lúc tranh loạn mà vẫn sớm dâng sớ biểu đem phương vật đi xin cống đến các quan Phủ-Án cầu phong, chỉ là họ tên không đúng mà gạt đi, đấy là muốn cống mà không được, không phải cậy hiểm mà không cống. Lấy đó mà hỏi tội nước ấy thì lấy gì làm nước ấy chịu phục được? Đấy là năm việc không nên đánh. Vả lại việc dấy binh cốt ở tài lực. Nay các quân Lưỡng Quảng tích chứa thường khoảng mấy chục vạn lạng (bạc), gần đây chi tiêu cho việc đánh người Điền Châu là Sầm Mãnh, nay chỉ còn hơn bốn vạn lạng. Các bộ còn đang bàn lại muốn cấp (bạc) cho nội địa các tỉnh Giang Tây-Phúc Kiến-Hồ Quảng nữa. Lại nữa nội địa các tỉnh tự làm các việc, cả thảy kho tiền các tỉnh miền nam tích chứa hằng năm đều có khoảng một lạng bạc, đều bị bộ Công lấy hết để dùng. Thần lúc trước làm Đề đốc quân vụ các xứ Nam Cám, coi xét nhiều năm các xứ ấy tích chứa chỉ khoảng hơn bốn chục vạn lạng bạc lương, nay cũng đem dùng không còn nữa. Đấy là sáu việc không nên đánh. Nhưng đấy chỉ là các việc có lí lẽ thấy được, lại có điều lo lắng khác nữa: Thời nhà Đường dấy binh đánh nước Nam Chiếu bắt đầu từ Huyền Tông, trước sau mất mấy chục vạn quân. Đến những năm Hàm Thông lại phòng bị nước ấy lấn biên giới, nhiều lần phát lính thú, do đó nhà Đường bèn loạn. Vào thời Thần Tông nhà Tống muốn đánh nước Liêu lấy đất Yên, bèn sai sứ giả bốn lần đi lo việc tài vật, do đó miền Trung Thổ nhiễu loạn, người nước Liêu thừa lúc nội loạn, đi đòi cắt đất trước, rút cuốc mất bảy trăm dặm đất Hà Đông, dẫn đến các trận Bạch Cấu-Yên Sơn, nhà Tống bèn có nhiều việc. Vả lại nay phe đảng giặc bắc dần mạnh, người các bộ Cáp Lạt Thận là bọn Cát Nang cướp lấy được miền Hà Sáo của nước ta, gần đây lại thêm việc lính thú phủ Đại Đồng làm phản dẫn đường cho chúng đến. Nay lại chia sức ở miền nam, thần sợ điều lo lắng ở ngoài rất lớn khó mà đo hết được. Đấy là bảy việc không nên đánh. Cúi mong phàm những quan lại sai đến An Nam gần đây, nhân lúc họ chưa đi mà thu lại lệnh trước. Đấy chỉ là bọn quan võ, một khi đến nước ấy thì tất tự ý làm hỏng lẽ đúng sai, làm cho bên ấy không phục, trái lại làm giảm oai trời. Nên sai sứ coi xét sự tình, làm cho thanh thế nước ta đã nêu lên mà lại buông ra, nếu cho quân đi hỏi tội thì đã thất tín lại không uy hiếp được gì, hai bên đều không tiện. Chỉ nên sai các bộ đưa thư hoặc lệnh một viên quan, truyền lệnh cho các quan Phủ-án Lưỡng Quảng chọn sai một người hiểu rõ sự tình người Di nơi biên giới đi thẳng đến An Nam dụ ý ngày nay sang cống thì tha cho. Vậy thì bên ấy sẽ hớn hở vô cùng, chắc sẽ nhảy nhót mà đến vậy. Lại nữa lời vua rất nhỏ nhưng đã nói rồi thì hệ lụy rất lớn. Các nước phiên nghe tin có lệnh sắm binh đợi lệnh một khi phát ra thì lòng người sẽ chấn động. Lại nữa bọn gian hùng thừa cơ mà theo lợi, mượn lúc điều động mà làm việc ý riêng, nhân lúc đòi thu mà phóng túng tìm bắt. Cái hại của lúc nhiễu động thì sao thể nói hết. Vậy nên mới nó khi đã phát lệnh thì chưa kịp động đến người Di ở ngoài cõi mà đã động đến dân ta ở giữa thành ấp rồi. Nay nên sai dừng lại các quan các bộ mang lệnh đi điều động binh lương. Vậy thì không chỉ dừng một điều lo của nước nhỏ mà còn giữ được điều yên ổn của cả nước, thánh đức ráng rõ, lòng người gắn chặt, mãi được trị an vậy."

    ...
    thay đổi nội dung bởi: Ẩn Sĩ, 07-12-2015 lúc 08:49

  2. The Following 7 Users Say Thank You to Ẩn Sĩ For This Useful Post:

    chess1234 (17-11-2015),Muitenbac777 (02-01-2016),phithiengia (02-01-2016),potato (21-11-2015),Shana (17-11-2015),taitrumday (17-11-2015),Thiên Lang (07-03-2017)

Trang 2/2 đầuđầu 12

Bookmarks

Quyền Sử Dụng Ở Diễn Ðàn

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •